5 λεπτά με έναν συγγραφέα. Σήμερα, ο Κωνσταντίνος Δέδες για το βιβλίο του «Ο καρχαρίνος και τα ψαράκια-ζελεδάκια!» (εικονογράφηση: Αγγελική Ρελάκη, εκδ. Διόπτρα).
Ομάδα 018
Πως ξεκινήσατε να γράφετε το βιβλίο σας; Ποιο ήταν το αρχικό ερέθισμα;
Το αρχικό ερέθισμα γεννήθηκε μέσα από την καθημερινότητά μου στο ιατρείο. Θυμάμαι χαρακτηριστικά ένα παιδάκι που καθόταν στην οδοντιατρική καρέκλα και το ρώτησα πόση ώρα πρέπει να πλένουμε τα δόντια μας το βράδυ. Γύρισε να κοιτάξει τον μπαμπά του, κι εκείνος μου έκανε νόημα σαν να μου έλεγε «μη με ρωτάς, δεν ξέρω».
Εκείνη τη στιγμή συνειδητοποίησα κάτι πολύ απλό αλλά σημαντικό: αν οι ίδιοι οι γονείς δεν έχουν εύκολη πρόσβαση σε τέτοιες βασικές πληροφορίες, πώς θα καθοδηγήσουν τα παιδιά τους; Έτσι γεννήθηκε η ιδέα ενός βιβλίου που να μιλά στα παιδιά με απλό και ευχάριστο τρόπο, χωρίς να μοιάζει με μάθημα σχολείου.
Πώς ο τίτλος μάς βοηθά να αποκρυπτογραφήσουμε το περιεχόμενο του βιβλίου;
Ο τίτλος βασίζεται σε εικόνες που είναι άμεσα αναγνωρίσιμες για τα παιδιά. Ο «Καρχαρίνος» είναι ένας καρχαρίας, ένα πλάσμα του οποίου το πιο χαρακτηριστικό γνώρισμα είναι τα δόντια. Από την άλλη πλευρά, τα «ψαράκια-ζελεδάκια» παραπέμπουν στα αγαπημένα γλυκά των παιδιών, τις μαλακές καραμέλες που είναι πολύ ευχάριστες αλλά μπορούν να γίνουν βλαβερές για τα δόντια αν δεν απομακρυνθούν και αν δεν ακολουθήσει σωστό βούρτσισμα.
Ο τίτλος λοιπόν συνδυάζει αυτές τις δύο εικόνες: το γλυκό και απολαυστικό στοιχείο που αγαπούν τα παιδιά, αλλά και τη σύνδεση με τα δόντια και τη φροντίδα τους.
Γιατί επιλέξατε έναν φιλικό καρχαρία ως ήρωα και τον κόσμο του βυθού για φόντο της ιστορίας;
Η επιλογή του καρχαρία συνδέεται άμεσα με το θέμα των δοντιών. Είναι ένα πλάσμα που όλοι γνωρίζουμε και του οποίου η δύναμη αλλά και η επιβίωση βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στα δόντια του. Τα δόντια του δεν είναι απλώς ένα χαρακτηριστικό της εμφάνισής του, αλλά ουσιαστικά εργαλεία που του επιτρέπουν να ζει και να λειτουργεί μέσα στο περιβάλλον του. Αυτή η ισχυρή σύνδεση έκανε τον καρχαρία έναν ιδανικό ήρωα για μια ιστορία που μιλά στα παιδιά για τη σημασία της στοματικής υγείας.
Με ποιον ιδιαίτερο τρόπο μια φανταστική ιστορία μπορεί να μάθει στα παιδιά να πλένουν τα δόντια τους;
Μια ιστορία από μόνη της δεν αρκεί για να μάθει σε ένα παιδί να πλένει σωστά τα δόντια του. Μπορεί όμως να γίνει η αφορμή για μια συζήτηση. Να ανοίξει έναν διάλογο ανάμεσα στο παιδί και στους ανθρώπους γύρω του – τους γονείς, τον οδοντίατρο, τον δάσκαλο ή τη γιαγιά.
Με την Αγγελική Ρελάκη δεν μοιράσαμε απλώς την αφήγηση· συνομιλήσαμε δημιουργικά και μοιραστήκαμε μια ιστορία.
Μέσα από αυτή τη συζήτηση μπορεί να δημιουργηθεί μια πιο ουσιαστική και φιλική σχέση των παιδιών με τη στοματική υγιεινή και με τον ίδιο τον οδοντίατρο. Το βιβλίο λειτουργεί ως αφετηρία που δίνει το ερέθισμα για αυτή τη συζήτηση.
Συνεργαστήκατε με την εικονογράφο Αγγελική Ρελάκη. Απλώς μοιράσατε την αφήγηση;
Με την Αγγελική Ρελάκη δεν μοιράσαμε απλώς την αφήγηση· συνομιλήσαμε δημιουργικά και μοιραστήκαμε μια ιστορία. Εγώ αφηγήθηκα την ιστορία και εκείνη υπήρξε ουσιαστικά η πρώτη της αναγνώστρια. Με τις εικόνες της έδωσε εικονογραφική υπόσταση σε αυτόν τον κόσμο, κάνοντας την ιστορία πιο κατανοητή, πιο ζωντανή και πιο ουσιαστική για τα παιδιά στα οποία απευθυνόμαστε. Νιώθω πολύ τυχερός που συναντήθηκα δημιουργικά με την Αγγελική Ρελάκη.
Λίγα λόγια για τον συγγραφέα
Ο Κωνσταντίνος Δέδες γεννήθηκε στο Καπανδρίτι από γονείς αγρότες. Μεγάλωσε και έγινε οδοντίατρος. Έχει έντονη φαντασία και πιστεύει ότι η οδοντιατρική δεν έχει σύνορα, «ταξιδεύει» παντού κι αφορά τους πάντες – γιατί όλοι έχουμε δόντια. Στον κόσμο του Κωνσταντίνου, ακόμα και ένας καρχαρίας μπορεί να «τρέμει» τον οδοντίατρο, αλλά μαθαίνει ότι η φροντίδα των δοντιών δεν πονάει, γι’ αυτό και εμπιστεύεται ένα χταπόδι που είναι εκεί για να τον βοηθήσει να ξεπεράσει τον φόβο του.
