5 λεπτά με μία συγγραφέα. Σήμερα, η Eυλαμπία Τσιρέλη για το μυθιστόρημά της για παιδιά «Κασσάνδρα Κουκ – Η γραφή του δράκου» (εκδ. Ίκαρος).
Ομάδα 018
Πώς ξεκινήσατε να γράφετε το βιβλίο σας; Ποιο ήταν το αρχικό ερέθισμα;
Το 2015 επισκέφθηκα την Καστοριά και το Δισπηλιό, ενώ γνώριζα ήδη για την ανακάλυψη του προϊστορικού οικισμού και της πινακίδας του Δισπηλιού – δηλαδή μια ξύλινη πινακίδα του 5260 π.Χ. με άγνωστα σύμβολα, πιθανότατα μια προσπάθεια του προϊστορικού ανθρώπου να επικοινωνήσει γραπτώς. Εκεί έμαθα και για το σπήλαιο του Δράκου, το οποίο επίσης επισκέφθηκα. Το μέρος με ενθουσίασε.
Με τον καιρό, άρχισα να σκέφτομαι μια ιστορία και να διεξάγω μια μικρή έρευνα, δεδομένου του ακαδημαϊκού μου ενδιαφέροντος για τους μύθους -έχω ειδίκευση στους κοσμολογικούς μύθους της Μεσοποταμίας-, τις νεκρές γλώσσες και τα πρώτα συστήματα γραφής. Στην αρχή ήταν ένα διήγημα. Αργότερα ωρίμασε σε βιβλίο για παιδιά και νέους.
Η Κασσάνδρα και ο αρχαιολόγος παππούς της καλούνται να αποκρυπτογραφήσουν μια αρχαία πινακίδα με μυστηριώδη σύμβολα. Με ποιον τρόπο το βιβλίο σας μιλάει στα παιδιά για το παρελθόν και την Ιστορία;
Με αφορμή την πινακίδα του Δισπηλιού, ένα μυστηριώδες προϊστορικό εύρημα δηλαδή, η ιστορία κινείται σε τρεις άξονες. Πρώτον, έχουμε να κάνουμε με την ανάγκη του αρχαίου ανθρώπου να ερμηνεύσει τον κόσμο επινοώντας μύθους με συμβολική γλώσσα, επιστρατεύοντας τη φαντασία του. Δεύτερον, με την προσπάθειά του να επικοινωνήσει επινοώντας μορφές γραφής, επιστρατεύοντας τη δημιουργικότητά του. Τρίτον, με την προσπάθειά του να απομαγεύσει και να αποδείξει, με βάση την επιστημονική μέθοδο, επιστρατεύοντας τη λογική του. Οι τρεις άξονες λοιπόν είναι: φαντασία, δημιουργικότητα και λογική σκέψη, τα μεγάλα χαρίσματα του ανθρώπου που μας έφτασαν ως εδώ.
Το παρελθόν και η ιστορία είναι δύο πράγματα που πρέπει να γνωρίζουμε ώστε να γινόμαστε καλύτεροι, αλλά και για να καταλαβαίνουμε τον κόπο, τον μακρύ δρόμο που μας έφτασε ως εδώ. Όποιος δεν γνωρίζει και δεν θυμάται από πού ξεκίνησε, είναι χαμένος. Φυσικά, όλα αυτά μεταφέρονται στο πλαίσιο της περιπετειώδους αφήγησης και της κλασικής περιπέτειας, ειδάλλως θα είχαμε να κάνουμε με άλλο ένα διδακτικό βιβλίο και όχι λογοτεχνικό.
Σε όλα μου τα βιβλία εμπλέκω ζωάκια που δεν είναι πολύ «δημοφιλή». Θέλω να δείχνω στα παιδιά ότι και αυτά είναι θαυμαστά και καθόλου επικίνδυνα.
Στο βιβλίο εμφανίζεται και ένας τρίτωνας, ένα αμφίβιο ζώο που θυμίζει μικρό δράκο. Γιατί είναι σημαντικός για την ιστορία σας;
Είναι ό,τι πιο κοντινό σε δράκο -διότι εμπλέκεται ο μύθος ενός δράκου στην ιστορία-, αλλά και ένα πολύ ενδιαφέρον πλάσμα που ζει στις λίμνες. Στην πλοκή λειτουργεί ως από μηχανής θεός, κατά κάποιον τρόπο, χωρίς βέβαια να μιλάει και χωρίς ανθρωπομορφισμούς. Απλά εμφανίζεται στο κατάλληλο μέρος την κατάλληλη στιγμή και οδηγεί την ηρωίδα σε απαντήσεις. Σε όλα μου τα βιβλία εμπλέκω ζωάκια που δεν είναι πολύ «δημοφιλή». Θέλω να δείχνω στα παιδιά ότι και αυτά είναι θαυμαστά και καθόλου επικίνδυνα.
Πώς θα περιγράφατε τον ιδανικό αναγνώστη του βιβλίου σας;
Ένα παιδί που έχει μια φυσική περιέργεια για τον κόσμο. Ίσως και ένα που δεν διαβάζει βιβλία, αλλά το βιβλίο αυτό γίνεται αφορμή να τα αγαπήσει και να μετατραπεί σε τακτικό αναγνώστη. Αυτός είναι ο στόχος μου και η ευχή μου.
Συνεργαστήκατε με την εικονογράφο Μάρια Μπαχά. Πώς «μοιράσατε» την αφήγηση;
Η εικονογράφηση εδώ είναι περιορισμένη, καθώς το βιβλίο απευθύνεται σε ηλικίες από 9 ετών. Οπότε αυτός ο διάλογος κειμένου-εικόνας, που συμβαίνει σε βιβλία για μικρότερες ηλικίες, εδώ δεν υπάρχει τόσο έντονα. Στην περίπτωσή μας, το σκίτσο της Μάριας ζωντανεύει διακριτικά και έντεχνα τους ήρωες, κάποιες σκηνές και κάποια αντικείμενα που αναφέρονται στην αφήγηση, με πολύ όμορφη και απόλυτα ταιριαστή αισθητική.
Λίγα λόγια για τη συγγραφέα
H Ευλαμπία Τσιρέλη είναι εκπαιδευτικός και διδάκτωρ Βιβλικής Γραμματείας και Θρησκειολογίας. Μελετάει τους αρχαίους πολιτισμούς, τους μύθους και τις γλώσσες που δεν μιλιούνται πια.
Σκέφτεται ιστορίες από όταν γεννήθηκε, τις γράφει από όταν έμαθε γράμματα, και ξεκίνησε να τις εκδίδει το 2012. Το 2014 έφτιαξε το δικό της εργαστήρι λογοτεχνικής γραφής, μέσω του οποίου συντονίζει συλλογικές εκδόσεις. Αγαπάει τις περιπέτειες της μυθοπλασίας αλλά και της ζωής.
