AIOLOS MANTZARH 728

Η συγγραφέας Δέσποινα Μάντζαρη μιλά με αφορμή το βιβλίο της «Η Τούλιπ και η καρδιά του δάσους» (εκδ. Αίολος). 

Συνέντευξη στην Ευλαλία Πάνου

Η Δέσποινα Μάντζαρη μπορεί να σπούδασε μαθηματικά, αλλά αυτό που την τράβηξε ήταν η συγγραφή παιδικών βιβλίων. Άλλωστε, όπως λέει η ίδια, και στα δύο αυτά πεδία «υπάρχει δομή, συνέπεια, φόρμες και μοτίβα, όπως και πολλή φαντασία».

Πρωτοεμφανίστηκε στην παιδική λογοτεχνία το 2016 με το βιβλίο της «Μία, το αόρατο κορίτσι» (εκδ. Κέδρος). Ακολούθησαν τα «Ένα ζήτημα ζωής και θανάτου», «Η Μι, ο Μο και το Ούφο», «Το μαύρο μπαούλο» και «Αδέσποτη πόλη» – όλα από τις εκδόσεις Κέδρος.

Με αφορμή το τελευταίο της βιβλίο Η Τούλιπ και η καρδιά του Δάσους (εκδ. Αίολος), μας μιλά για τις κοινωνικές ανισότητες, το εφηβικό κοινό και για το αν υπάρχουν ακατάλληλα θέματα στην παιδική λογοτεχνία.

MANTZARH DEPOINA

Στο βιβλίο σας, φτιάχνετε μια πολιτεία με έντονη ταξική διαστρωμάτωση που οικοδομείται με βάση τον φόβο και τις ανισότητες. Οι νεράιδες δεν επιτρέπεται να πλησιάσουν το Τοξικό Δάσος, ενώ οι ανθονόμοι τις «προστατεύουν» με περιπολίες και ελέγχους μόλις ξεκινά η απαγόρευση της κυκλοφορίας. Είναι μια αλληγορία για την κοινωνία που ζούμε;

Ναι, είναι. Μάλιστα, αυτό το βιβλίο ξεκίνησε να γράφεται κατά τη διάρκεια του lockdown όπου ζήσαμε πράγματι απαγόρευση κυκλοφορίας, εντατικούς ελέγχους και σπασμένα χέρια παιδιών σε πλατείες.[σ.σ. η ΔΜ αναφέρεται σε ένα περιστατικό αστυνομικής βίας που καταγγέλθηκε τον Απρίλιο του 2021 στη Λάρισα].

Ένας μαγικός κόσμος με φανταστικά πλάσματα ίσως μοιάζει πολύ διαφορετικός, αλλά συνήθως είναι απλώς ένας αντικατοπτρισμός του δικού μας κόσμου. Οι καταστάσεις είναι παρόμοιες, οπότε δίνεται η ευκαιρία στον αναγνώστη να παρατηρεί όσα συμβαίνουν υπό το πρίσμα της αλληγορίας, αλλά να γίνεται ουσιαστικά πιο δίκαιος κριτής των δικών μας πεπραγμένων.

Είναι δύσκολο κάποιος «βολεμένος» να εγκαταλείψει την άνεσή του και να παλέψει για το καλό των πολλών.

Οι νεράιδες είναι συχνά συνυφασμένες με χαριτωμένες, ανάλαφρες ιστορίες. Εδώ τις συναντάμε σε μια πιο «ανθρώπινη» εκδοχή, σε μια περιπετειώδη αναζήτηση για την αλήθεια. Είναι αυτός ένας τρόπος να μιλήσετε για πιο σοβαρά πράγματα σε παιδιά ή εφήβους;

Το ελπίζω. Σε αυτή την ιστορία η έφηβη πρωταγωνίστρια ανήκει στην αριστοκρατία των νεραϊδών. Παρόλο που απολαμβάνει την πολυτέλεια, παρατηρεί ανισότητες στην κοινωνία που τις βρίσκει άδικες. Με αφορμή ένα συμβάν, ανακαλύπτει ότι πολλά από όσα γνώριζε ως πραγματικότητα δεν είναι παρά ψέματα που κατασκευάστηκαν ώστε η ταξική διαστρωμάτωση να διατηρείται. Είναι δύσκολο κάποιος «βολεμένος» να εγκαταλείψει την άνεσή του και να παλέψει για το καλό των πολλών. Η Τούλιπ το κάνει, και ελπίζω να εμπνεύσει τους αναγνώστες της να το κάνουν κι αυτοί.

Οι μεγαλύτεροι έχουμε πάρει τον δρόμο μας και έχουμε φτιάξει τον κόσμο μέσα στον οποίο ζούμε με τρόπο που μάλλον μας αξίζει. Τα παιδιά και οι έφηβοι μπορούν να τον κάνουν καλύτερο.

Το βιβλίο απευθύνεται σε παιδιά άνω των 10 ετών και η κεντρική ηρωίδα, η Τούλιπ, είναι 11 σε χρόνια νεράιδας, αν και πολύ μεγαλύτερη σε ανθρώπινα χρόνια. Είτε στο δικό τους σύμπαν, είτε στη δική μας πραγματικότητα, παιδιά στην προεφηβεία. Γιατί επιλέξατε να απευθυνθείτε στο κοινό προεφήβων και εφήβων;

Γιατί από αυτές τις ηλικίες μπορούμε να ελπίσουμε σε μια αλλαγή. Οι μεγαλύτεροι έχουμε πάρει τον δρόμο μας και έχουμε φτιάξει τον κόσμο μέσα στον οποίο ζούμε με τρόπο που μάλλον μας αξίζει. Τα παιδιά και οι έφηβοι μπορούν να τον κάνουν καλύτερο.

Είστε μαθηματικός. Πώς συνδυάζεται η επιστημονική σας κατάρτιση με τη λογοτεχνική αφήγηση;

Η Τούλιπ και η καρδιά του δάσουςΣυχνά τα μαθηματικά αποκαλούνται «η γλώσσα του σύμπαντος», και έχουν εμπνεύσει πολλούς λογοτέχνες. Πολλοί είναι επίσης οι μαθηματικοί που έχουν καταπιαστεί με τη λογοτεχνία – με ένα από τα πιο διάσημα παραδείγματα τον Λιούς Κάρολ που έγραψε την Αλίκη στη Χώρα των Θαυμάτων. Περισσότερα είναι τα κοινά από τις διαφορές μεταξύ αυτών των πεδίων. Υπάρχει δομή, συνέπεια, φόρμες και μοτίβα, όπως και πολλή φαντασία. 

Δυστυχώς το εκπαιδευτικό σύστημα σε αρκετές χώρες, όμως και στη δική μας, έχει διαχωρίσει τα μαθηματικά και τις επιστήμες από τη γλώσσα και την λογοτεχνία, δύο κλάδους άρρηκτα συνδεμένους μεταξύ τους. Προσωπικά στάθηκα τυχερή και είχα την υποστήριξη που χρειαζόταν από γονείς, δασκάλους και φίλους ώστε να συνεχίσω με την ίδια αγάπη και τα δύο.

Στη λογοτεχνία για εφήβους πιστεύετε ότι υπάρχουν ακατάλληλα θέματα και ότι αυτό την διαφοροποιεί από τη λογοτεχνία για ενήλικους αναγνώστες;

Δεν πιστεύω ότι υπάρχουν ακατάλληλα θέματα, υπάρχουν όμως ακατάλληλες προσεγγίσεις. Στις πιο μικρές ηλικίες ίσως πρέπει να χειριζόμαστε τους χαρακτήρες με μεγαλύτερη προσοχή, γιατί τα παιδιά δεν μπορούν να «φιλτράρουν» καλά τις πληροφορίες. Στα παιδικά, λοιπόν, προτιμάμε οι καλοί να είναι καλοί και οι κακοί να είναι κακοί, να μην υπάρχουν δηλαδή γκρίζοι χαρακτήρες. Στην εφηβική λογοτεχνία τα πράγματα είναι διαφορετικά, οι γκρίζοι χαρακτήρες είναι απαραίτητοι αφού είναι οι πιο ρεαλιστικοί.


* Η ΕΥΛΑΛΙΑ ΠΑΝΟΥ είναι δημοσιογράφος.

politeia link more

 

 

 

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Σοφία Ανδρεοπούλου: Οι γονείς πρέπει να βλέπουν τις Πανελλήνιες σαν μια τελετή ενηλικίωσης

Σοφία Ανδρεοπούλου: Οι γονείς πρέπει να βλέπουν τις Πανελλήνιες σαν μια τελετή ενηλικίωσης

Πανελλήνιες: πώς στηρίζουμε ως γονείς τους εφήβους μας στη διάρκεια των εξετάσεων και μετά από αυτές; Τις απαντήσεις στα ερωτήματα που απασχολούν χιλιάδες γονείς δίνει η ψυχολόγος-παιδοψυχολόγος Σοφία Ανδρεοπούλου. 

Συνέντευξη στην Ελένη Κορόβηλα

...

Λύντη Γαλάτη: «Όσο διαβάζουμε στοχαζόμαστε, διευρύνουμε τους γνωστικούς μας ορίζοντες»

Λύντη Γαλάτη: «Όσο διαβάζουμε στοχαζόμαστε, διευρύνουμε τους γνωστικούς μας ορίζοντες»

Η υπεύθυνη παιδικού βιβλίου των εκδόσεων Διόπτρα, Λύντη Γαλάτη, μιλά για τη «γενιά της οθόνης» και την πρόκληση να αγαπήσει το έντυπο βιβλίο, τα στερεότυπα και πώς καταπολεμούνται μέσα από τα βιβλία, την τεχνητή νοημοσύνη, ενώ εξηγεί γιατί η εκδοτική βιομηχανία έχει μέλλον και πολλές θέσεις εργασίας.  

...
Οι Μαρία Αγγελίδου & Άγγελος Αγγελίδης στον κόσμο του Σελ Σιλβερστάιν: «Όλα τα κείμενά του βρίθουν από δικές του λέξεις»

Οι Μαρία Αγγελίδου & Άγγελος Αγγελίδης στον κόσμο του Σελ Σιλβερστάιν: «Όλα τα κείμενά του βρίθουν από δικές του λέξεις»

Με αφορμή τα έξι βιβλία του Shel Silverstein που κυκλοφορούν από τις εκδόσεις Διόπτρα μιλήσαμε με τους μεταφραστές Μαρία Αγγελίδου και Άγγελο Αγγελίδη, οι οποίοι συνυπογράφουν όλες τις μεταφράσεις των βιβλίων.

Επιμέλεια: 018

Κατά τη διάρκε...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Στο όνομα του πατέρα: 8 βιβλία για τις αθέατες πλευρές της πατρότητας

Στο όνομα του πατέρα: 8 βιβλία για τις αθέατες πλευρές της πατρότητας

Πατέρες διάσημοι, αλλά και της διπλανής πόρτας. Όλοι αναζητούν τον ρόλο τους στον 21ο αιώνα. Επιλέγουμε οκτώ βιβλία που εστιάζουν στις αθέατες πλευρές του ρόλου της πατρότητας, με τη βοήθεια άλλοτε της ψυχανάλυσης και άλλοτε της λογοτεχνίας.

Επιμέλεια: Ελένη Κορόβηλα ...

Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος: Δύο βιβλία με πρωταγωνίστρια μια... πλαστική σακούλα

Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος: Δύο βιβλία με πρωταγωνίστρια μια... πλαστική σακούλα

Για τα βιβλία «Οι περιπέτειες μιας σακούλας» και «Οι περιπέτειες μιας σακούλας στο δάσος» της Χριστίνας Κασιντή, σε εικονογράφηση της Ράνιας Μακρυγιάννη, που κυκλοφορούν από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος, με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος.

Γράφει η Ελευθερία Ράπτου

...
«Μπορείς να ζωγραφίσεις ένα όνειρο;» της Αφροδίτης Ρίζου – Ισορροπία μέσα από μια θεραπευτική αφήγηση

«Μπορείς να ζωγραφίσεις ένα όνειρο;» της Αφροδίτης Ρίζου – Ισορροπία μέσα από μια θεραπευτική αφήγηση

Για το βιβλίο της Αφροδίτης Ρίζου με εικονογράφηση του Δημήτρη Τρακόσα «Μπορείς να ζωγραφίσεις ένα όνειρο;» (εκδ. 24 Γράμματα). 

Γράφει η Αλεξάνδρα Καλαϊτζάκη

Στα δικά μας ψυχοθεραπευτικά «χωράφια» της οικογενε...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

5 μυθιστορήματα για ανήσυχους εφήβους και νέους – Μυστικά, απόρριψη, φυγή, ανατροπές και συγκίνηση

5 μυθιστορήματα για ανήσυχους εφήβους και νέους – Μυστικά, απόρριψη, φυγή, ανατροπές και συγκίνηση

Οι ήρωες και οι ηρωίδες των πέντε μυθιστορημάτων που επιλέγουμε αναζητούν απαντήσεις, ψάχνουν τη θέση τους μέσα στον κόσμο και δεν βολεύονται με όσα έχουν. 

Επιμέλεια: Διονύσης Μαρίνος

Μέλλον διάπλατο, αλλά όχι πάντα φ...

Δώδεκα βιβλία για να διαβάσουν τα παιδιά στις διακοπές του Πάσχα: Χωρίς λαγούς και σοκολατένια αβγά αλλά με πολλή αγάπη

Δώδεκα βιβλία για να διαβάσουν τα παιδιά στις διακοπές του Πάσχα: Χωρίς λαγούς και σοκολατένια αβγά αλλά με πολλή αγάπη

Μια επιλογή δώδεκα βιβλίων για να προσφέρουμε στα παιδιά για τις γιορτές του Πάσχα. Βιβλία που δεν αντλούν τη θεματική τους από τις παραδόσεις και τα έθιμα των ημερών αλλά εμφορούνται από μηνύματα αγάπης, αλληλεγγύης, δικαιοσύνης και ειρήνης.

Επιμέλεια: Ελένη Κορόβηλα

...

«Ο Αόρατος Τονίνο» του Τζάνι Ροντάρι – Το παραμύθι και η παράσταση: Μήπως δεν είναι και τόσο τραγικό να κάνεις λάθη;

«Ο Αόρατος Τονίνο» του Τζάνι Ροντάρι – Το παραμύθι και η παράσταση: Μήπως δεν είναι και τόσο τραγικό να κάνεις λάθη;

«Ο Αόρατος Τονίνο» του Τζάνι Ροντάρι ανεβαίνει στο Από Μηχανής Θέατρο σε θεατρική διασκευή Σοφιάννας Θεοφάνους και σκηνοθεσία Δημήτρη Μυλωνά. 

Γράφει η Ελευθερία Ράπτου

Ο Τζάνι Ροντάρι είναι διαχρονικά μοντέρνος, αναπάντεχα κλασικός, και μοιάζει ν...

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ