PSYCHOGIOS DAVID WALLIAMS

Για το εικονογραφημένο βιβλίο του Ντέιβιντ Ουάλιαμς «Τα χειρότερα κατοικίδια του κόσμου» (μτφρ. Πετρούλα Γαβριηλίδου), σε εικονογράφηση του Άνταμ Στάουερ, που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ψυχογιός.

Γράφει η Ελευθερία Ράπτου

Τι θα έκανες αν σου χάριζαν ένα κατασπαρακτικό χρυσόψαρο που το λένε Πορδέψι; Τόσο φθονερό και τόσο λαίμαργο που μπορεί να φάει τα πάντα στο πέρασμά του, ακόμα και τη θεία που δε χωνεύεις και σε αναγκάζουν να μένεις μαζί της στις καλοκαιρινές διακοπές; Αν μάλιστα ξεπεράσεις το αρχικό σοκ, και μπορέσεις να δεις ξανά με τρυφερότητα το επόμενο χρυσόψαρο στη γυάλα που θα συναντήσεις, τότε σκέψου καλά πριν διαβάσεις για τον Χάρι το χάμστερ. Δεν θα το πιστέψεις τι μπορεί να συμβεί αν βρει στο διάβα του ένα γερβίλο; Αληθινός τρωκτικοσαματάς. Μήπως θα προτιμούσες να έχεις ένα μικρό παπαγαλάκι για κατοικίδιο; Ένα χαριτωμένο παπαγαλάκι μπάτζι, με το ζωηρό πράσινο χρώμα και το κίτρινο στο κεφαλάκι;

(...) τολμούν να ζήσουν πέρα από τις συμβάσεις και να υπονομεύσουν μέχρι τελικής πτώσεως τη συμβατική, σχεδόν χαζοχαρούμενη και συχνά απολύτως εγωιστική συμπεριφορά των ανθρώπων απέναντι στα κατοικίδιά τους. 

Αυτή τη σκέψη έκανε και η κυρία Χάβισαμ, αλλά όταν αγόρασε το δικό της παπαγαλάκι, τον Πέπε, που βρίζει σαν ναυτικός, κλέβει, και πίνει σαμπάνια, η ζωή της άλλαξε ανεπιστρεπτί. Η ροπή του προς τις κλεψιές επιφυλάσσει κακό τέλος για αυτόν και ευτυχή κατάληξη για την κυρία Χάβισαμ. 

PSYCHOGIOS WALLIAMS PETS001

Όλα αυτά και ακόμη περισσότερα, ο πολυτάλαντος συγγραφέας, δραματουργός, και κωμικός Ντέιβιντ Ουάλιαμς, συνθέτει με περισσή μαεστρία στο νέο του βιβλίο, με τον τίτλο Τα χειρότερα κατοικίδια του κόσμου, που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ψυχογιός σε μετάφραση Πετρούλας Γαβριηλίδου.

PSYCHOGIOS WALLIAMS PETS004

Κατοικίδια που ζουν πέρα από τις συμβάσεις

Η παρέλαση ιδιότροπων, εξοργιστικών, αστείων παλιοχαρακτήρων συνεχίζεται χωρίς διακοπές. Ξιπασμένοι σκύλοι με καλλιτεχνικές ευαισθησίες και ύπουλες γάτες που διαγκωνίζονται για το ποιος θα ανεβάσει το καλύτερο μιούζικαλ, ένα κουνέλι που ανατρέπει επαναστατικά τη μοίρα του, ένα φίδι που διαγωνίζεται για το ποιος είναι ο ομορφότερος… σκύλος, αρκούδες, χελώνες, πόνι, ζώα μικρά και μεγάλα που η μοίρα τα έκανε να συναντηθούν με τους ιδιοκτήτες τους και που τολμούν να ζήσουν πέρα από τις συμβάσεις και να υπονομεύσουν μέχρι τελικής πτώσεως τη συμβατική, σχεδόν χαζοχαρούμενη και συχνά απολύτως εγωιστική συμπεριφορά των ανθρώπων έναντι των κατοικίδιων.

Ισχυρή δομή, ανατροπές, καλογραμμένοι διάλογοι, κοφτερή ματιά που βλέπει πέρα από το προφανές, το αναμενόμενο ή το μικροαστικά ασφυκτικό.

psychogios walliamsΟ Ουάλιαμς επιλέγει να γράψει το νέο του βιβλίο για παιδιά (από 9 ετών), εφήβους, αλλά και ανήσυχους ενήλικες με τη μορφή σπονδυλωτής ιστορίας. Τα επεισόδια είναι αυτοτελή, δέκα στο σύνολο, υπακούν όμως στο γενικότερο ύφος του συγγραφέα.

Ισχυρή δομή, ανατροπές, καλογραμμένοι διάλογοι, κοφτερή ματιά που βλέπει πέρα από το προφανές, το αναμενόμενο ή το μικροαστικά ασφυκτικό. Τα ιδιόρρυθμα κατοικίδια είναι χαρακτήρες καλοδουλεμένοι και πολυεπίπεδοι. Όπως και οι άνθρωποι συμπρωταγωνιστές τους. Υπάρχει συχνά κάποια αιτία για το χαρακτήρα των κατοικίδιων στο βιβλίο. Σε ορισμένες ιστορίες πάλι, ο Ουάλιαμς δεν εξετάζει τόσο τους λόγους που οδηγούν σε αναπάντεχες, δυσάρεστες και πάντως παράδοξες συμπεριφορές, αλλά επιλέγει να εστιάσει στην αλληλεπίδραση με τους ανθρώπους και στο ρόλο των δεύτερων σε κάθε ιστορία. Και παρόλο που τα ζώα βρίσκονται σε πρώτο πλάνο, οι ανθρώπινοι χαρακτήρες, εξίσου καλοδουλεμένοι, αναδεικνύουν αυτά που παράλληλα συμβαίνουν ή συγκροτούν μια αιτιώδη κατάσταση.

Γρήγορος ρυθμός, άφθονο χιούμορ και υπονόμευση του καθωσπρεπισμού

Η δομή των ιστοριών έχει θεατρική αύρα και κινηματογραφική σκηνοθεσία. Οι σκηνές τίθενται σε καταιγιστική ακολουθία, άνθρωποι και ζώα αλληλοδρούν ή ζουν στις δικές τους παράλληλες ιστορίες που με κάποιο τρόπο στο τέλος συνδέονται, ο ρυθμός είναι γρήγορος και το χιούμορ άφθονο.

Ο Ουάλιαμς χρησιμοποιεί τον αποκλίνοντα λόγο, τις μεταφορές, τις παρομοιώσεις, τις παραφθορές του προφορικού λόγου, ανεξίθρησκα.

Αφουγκράζεται το νεανικό πνεύμα, που είναι οξύ, υπονομευτικό έναντι του καθωσπρεπισμού των ενηλίκων, βαθιά τρυφερό και συνάμα ποικιλοτρόπως αιχμηρό. Ο συγγραφέας προτάσσει το αναπάντεχο της αληθινής ζωής απέναντι στο νεκρωτικό κέλυφος της πολιτικής ορθότητας, που περιορίζει τη φαντασία, την έκφραση και κάθε δημοκρατική αντίρρηση ή άλλη οπτική.

Ο Ουάλιαμς συμπλέκει τα παιδαγωγικά μηνύματα με τη φυσική επαναστατικότητα των νέων, παιδιών και εφήβων, που δεν θέλουν να ζουν σε κόσμους αποστειρωμένους, ανυπόφορους. Οι χαρακτήρες των κατοικίδιων και των ανθρώπων στο βιβλίο υπερασπίζονται ακριβώς αυτή τη μη γραμμική εξέλιξη των γεγονότων στη ζωή. Εκεί όπου η χαρά συμβαδίζει με τη λύπη, η μοναξιά με τη συντροφικότητα, η επιτυχία με την αποτυχία, η αγάπη με τη ζήλια, η φιλία με την έχθρα, το πρόγραμμα με την ανατροπή…

Πρωτότυπες ιστορίες με ισχυρή διακειμενικότητα

PSYCHOGIOS WALLIAMS PETS003Σε δεύτερο, λογοτεχνικό επίπεδο, ο συγγραφέας δείχνει την ικανότητά του στη σύνθεση πρωτότυπων ιστοριών με ισχυρή διακειμενικότητα. Έτσι ο αναγνώστης, μπορεί σε πρώτο επίπεδο να διαβάζει κάτι αστεία εξοργιστικό, όμως αίφνης έρχεται σε επαφή με χαρακτήρες και ονόματα από τα μυθιστορήματα του Ντίκενς, με γεγονότα από την ιστορία του θεάματος, με σκηνές από μιούζικαλ του Μπρόντγουαιη, με καταστάσεις που παραπέμπουν σε κλασικά λογοτεχνικά έργα ή έχουν κάτι από την αύρα κλασικών παραμυθιών ή ακόμα και στοιχεία επιστημονικής γνώσης.

Ο Ουάλιαμς στέκει με κριτική ματιά απέναντι στις αφόρητες συμβάσεις που περιορίζουν την καθημερινή ευτυχία, γράφει έχοντας στο μυαλό του την απεριόριστη φαντασία των νέων αναγνωστών, τις δυνατότητές τους, τους ανοικτούς ορίζοντες που χρειάζεται να τους προσφέρουμε.

Τα χειρότερα κατοικίδια του κόσμουΣε αυτή τη διαδρομή, ο εικονογράφος Άνταμ Στάουερ συμπορεύεται και εξελίσσει τη γραφή. Σκίτσα που θυμίζουν κόμιξ, έντονες χρωματικές παλέτες, σχεδιαστικά εύγλωττες εκφράσεις και κινήσεις, εικόνες που τίθενται μέσα στο κείμενο με διάφορους τρόπους σαν να κάνουν ζουμ ή άλλες φορές να ανοίγουν το πλάνο, εμπλουτίζουν οπτικά και σημασιολογικά τη ροή του λόγου.

Ακόμα και οι γραμματοσειρές στην έκδοση αναδεικνύονται σε ιστορίες μέσα στην ιστορία, καθώς άλλοτε είναι έντονες και άλλοτε πιο υποτονικές, πλάγιες, ανάποδα ή διαγώνιες, καλλιγραφικές ή σαν να διαβάζει κανείς πλακάτ. Αποτελούν από μόνες τους επιπλέον εικονογραφικό υλικό, με τους γραφίστες να έχουν κάνει ιδιαίτερη δουλειά.

Η ελληνική έκδοση διατηρεί άθικτο τον παλμό και τη ζωντάνια της αγγλικής και τον ενισχύει. Η Πετρούλα Γαβριηλίδου αφενός έχει δουλέψει με εξαιρετική επιμέλεια τη μετάφραση, αφετέρου μεταφέρει στα ελληνικά το πνεύμα του Ουάλιαμς με επιτυχία και ευαισθησία.

Τα Χειρότερα κατοικίδια του κόσμου, (αλλά και Τα Χειρότερα παιδιά του κόσμου, βιβλία 1 και 2, που κυκλοφορούν επίσης από τις εκδόσεις Ψυχογιός), είναι χειρότερα από κάθε τι χειρότερο. Είναι η ευχάριστη, ξεκαρδιστική έκπληξη της χρονιάς.


 * Η ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΡΑΠΤΟΥ είναι θεατρολόγος-εκπαιδευτικός και κριτικός θεάτρου.

politeia link more

 

 

 

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Ο «Όλιβερ Τουίστ» και Οι «Μικρές Κυρίες»: Γιατί τα σημερινά παιδιά αξίζει να διαβάζουν κλασική λογοτεχνία σε διασκευή

Ο «Όλιβερ Τουίστ» και Οι «Μικρές Κυρίες»: Γιατί τα σημερινά παιδιά αξίζει να διαβάζουν κλασική λογοτεχνία σε διασκευή

Για τα βιβλία « Οι Μικρές Κυρίες« της Λουίζα Μέι Άλκοτ, σε διασκευή Αργυρώς Πιπίνη και ο «Όλιβερ Τουίστ» του Τσαρλς Ντίκενς, σε μετάφραση-διασκευή Τατιάνας ΓαλάτουλαΔύο κλασικά μυθιστορήματα και η διασκευή τους σε μικρή φόρμα για το σπίτι, το σχολείο, τη σκηνή.

Γράφει...

«Ενα καλαμάρι επιθυμεί να πάει στο φεγγάρι» του Γιώργου Τσακνιά και «Φεγγάρια παιδιά» του Γιάννη Σ. Παπαδάτου – Ποίηση για παιδιά, σαν ταξίδι

«Ενα καλαμάρι επιθυμεί να πάει στο φεγγάρι» του Γιώργου Τσακνιά και «Φεγγάρια παιδιά» του Γιάννη Σ. Παπαδάτου – Ποίηση για παιδιά, σαν ταξίδι

Για τα βιβλία «Ένα καλαμάρι επιθυμεί να πάει στο φεγγάρι κι άλλες ποιητικές ιστορίες» (εκδ. Παπαδόπουλος) του Γιώργου Τσακνιά σε εικονογράφηση Ιφιγένειας Καμπέρη και «Φεγγάρια παιδιά» (εκδ. Πατάκη) του Γιάννη Σ. Παπαδάτου, σε εικονογράφηση: Βάσως Ψαράκη. Κεντρική εικόνα: © Ιφιγένεια Καμπέρη.

...
«Κάλαντα» & «Αινίγματα» των Μάκη Τσίτα και Ράνιας Μπουμπουρή (κριτική)

«Κάλαντα» & «Αινίγματα» των Μάκη Τσίτα και Ράνιας Μπουμπουρή (κριτική)

Για τα βιβλία των Μάκη Τσίτα και Ράνιας Μπουμπουρή «Κάλαντα» και «Αινίγματα» (εκδ. Ψυχογιός).

Γράφει ο Γιάννης Σ. Παπαδάτος

Μιλώντας για την παράδοση δεν μπορείς να μην τονίσεις τη δυναμική που κρύβει και προπάντων τη σπουδαιότητά της σχετικά με τη δια...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

«Αμφίβια» του Γιώργου Κ. Παναγιωτάκη (κριτική) – Το ευαίσθητο δέρμα της εφηβείας

«Αμφίβια» του Γιώργου Κ. Παναγιωτάκη (κριτική) – Το ευαίσθητο δέρμα της εφηβείας

Για το μυθιστόρημα για εφήβους του Γιώργου Κ. Παναγιωτάκη «Αμφίβια» (εκδ. Πατάκη).

Γράφει η Λίλα Τρουλινού

Όσοι πιστεύουν πως η εφηβική λογοτεχνία είναι ένα τεράστιο χασμουρητό, μια σκέτη πλήξη, καθώς καλεί τον νέο σε μια διαδικασία μαθητείας...

«Καλοκαίρι χωρίς οθόνες» – 50 βιβλία για παιδιά από 0 έως 12 ετών

«Καλοκαίρι χωρίς οθόνες» – 50 βιβλία για παιδιά από 0 έως 12 ετών

«Καλοκαίρι χωρίς οθόνες» σημαίνει καλοκαίρι με τα μάτια ανοιχτά προς κάθε κατεύθυνση. Προτείνουμε βιβλία για παιδιά από λίγων μηνών μέχρι 12 ετών. Για να τα διαβάσουν στις καλοκαιρινές τους διακοπές, να διασκεδάσουν, να ταξιδέψουν με αυτά, να αντλήσουν δύναμη και να δουν τον κόσμο τους να γίνεται μεγαλύτερος.

...
Στο όνομα του πατέρα: 8 βιβλία για τις αθέατες πλευρές της πατρότητας

Στο όνομα του πατέρα: 8 βιβλία για τις αθέατες πλευρές της πατρότητας

Πατέρες διάσημοι, αλλά και της διπλανής πόρτας. Όλοι αναζητούν τον ρόλο τους στον 21ο αιώνα. Επιλέγουμε οκτώ βιβλία που εστιάζουν στις αθέατες πλευρές του ρόλου της πατρότητας, με τη βοήθεια άλλοτε της ψυχανάλυσης και άλλοτε της λογοτεχνίας.

Επιμέλεια: Ελένη Κορόβηλα ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

«Καλοκαίρι χωρίς οθόνες» – 50 βιβλία για παιδιά από 0 έως 12 ετών

«Καλοκαίρι χωρίς οθόνες» – 50 βιβλία για παιδιά από 0 έως 12 ετών

«Καλοκαίρι χωρίς οθόνες» σημαίνει καλοκαίρι με τα μάτια ανοιχτά προς κάθε κατεύθυνση. Προτείνουμε βιβλία για παιδιά από λίγων μηνών μέχρι 12 ετών. Για να τα διαβάσουν στις καλοκαιρινές τους διακοπές, να διασκεδάσουν, να ταξιδέψουν με αυτά, να αντλήσουν δύναμη και να δουν τον κόσμο τους να γίνεται μεγαλύτερος.

...
«Καλοκαίρι χωρίς οθόνες» – Βιβλία δραστηριοτήτων για δημιουργικά και χαρούμενα παιδιά

«Καλοκαίρι χωρίς οθόνες» – Βιβλία δραστηριοτήτων για δημιουργικά και χαρούμενα παιδιά

Βιβλία για το καλοκαίρι: Δραστηριότητες, γρίφοι, παιχνίδια, ασκήσεις, σταυρόλεξα και κρυπτογράμματα. Μια επιλογή από τις πρόσφατες εκδόσεις για παιδιά νηπιαγωγείου και δημοτικού.

Επιμέλεια: Ελένη Κορόβηλα

Με το κλείσιμο των νηπιαγωγείων και δημοτικών σ...

5 μυθιστορήματα για ανήσυχους εφήβους και νέους – Μυστικά, απόρριψη, φυγή, ανατροπές και συγκίνηση

5 μυθιστορήματα για ανήσυχους εφήβους και νέους – Μυστικά, απόρριψη, φυγή, ανατροπές και συγκίνηση

Οι ήρωες και οι ηρωίδες των πέντε μυθιστορημάτων που επιλέγουμε αναζητούν απαντήσεις, ψάχνουν τη θέση τους μέσα στον κόσμο και δεν βολεύονται με όσα έχουν. 

Επιμέλεια: Διονύσης Μαρίνος

Μέλλον διάπλατο, αλλά όχι πάντα φ...

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

22 Ιουνίου 2024 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

«Καλοκαίρι χωρίς οθόνες» – 50 βιβλία για παιδιά από 0 έως 12 ετών

«Καλοκαίρι χωρίς οθόνες» σημαίνει καλοκαίρι με τα μάτια ανοιχτά προς κάθε κατεύθυνση. Προτείνουμε βιβλία για παιδιά από λίγων μηνών μέχρι 12 ετών. Για να τα διαβάσουν σ